“กุลวลี” หนุนโซลาร์ภาคประชาชน ลดค่าไฟ-สร้างรายได้ มุ่ง สู่พลังงานสะอาด เดินหน้าวางระบบขยะอิเล็กทรอนิกส์ครบวงจร ชง EPR ผู้ผลิตร่วมรับผิดชอบซากแผง
วันที่ 31 ต.ค. 2569 นางสาวกุลวลี นพอมรบดี ประธานคณะกรรมาธิการการที่ดิน ทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม สภาผู้แทนราษฎร กล่าวถึงกรณีคณะรัฐมนตรีมีมติส่งเสริมการติดตั้งโซลาร์ภาคประชาชน เพื่อช่วยลดภาระค่าครองชีพว่า ขอชื่นชมและ เห็นด้วยกับนโยบายดังกล่าว เนื่องจากเป็นมาตรการที่ช่วยลดค่าใช้จ่ายในครัวเรือน และอาจเพิ่มรายได้ให้ประชาชนจากการขายไฟฟ้าคืนให้แก่การไฟฟ้า อีกทั้งยังส่งเสริมการใช้พลังงานสะอาด และสนับสนุนเป้าหมายการมุ่งสู่ความเป็นกลางทางคาร์บอน และการปล่อยก๊าซเรือนกระจกสุทธิเป็นศูนย์ (Net Zero) ให้สอดคล้องกับทิศทางของประชาคมโลก สิ่งที่ต้องให้ความสำคัญควบคู่กันคือการจัดการแผงโซลาร์เซลล์ที่หมดอายุการใช้งาน เพราะถือเป็นขยะอิเล็กทรอนิกส์ประเภทหนึ่ง ซึ่งอาจส่งผลกระทบต่อสิ่งแวดล้อมและชุมชนในอนาคต จึงได้เชิญหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง เช่น คณะกรรมการกำกับกิจการพลังงาน การไฟฟ้าฝ่ายผลิตแห่งประเทศไทย การไฟฟ้าส่วนภูมิภาค การไฟฟ้านครหลวง กรมควบคุมมลพิษ กรมโรงงานอุตสาหกรรม และสำนักงานมาตรฐานผลิตภัณฑ์อุตสาหกรรม มาหารือถึงแนวทางบริหารจัดการแผงโซลาร์เซลล์อย่างเป็นระบบ
ปัจจุบันการจัดการแผงโซลาร์เซลล์ที่ถูกทิ้งยังมีข้อกังวล เนื่องจากผู้รับซื้อของเก่าอาจคัดแยกเฉพาะวัสดุที่มีมูลค่า เช่น ทองแดงและอะลูมิเนียม ขณะที่ส่วนประกอบอื่นของแผง เช่น กระจกและเงิน จำเป็นต้องผ่านกระบวนการแปรรูปเพื่อเพิ่มมูลค่า จึงควรพัฒนาระบบจัดการให้ครบวงจร ตั้งแต่การรวบรวม การคัดแยก ไปจนถึงการนำวัสดุกลับมาใช้ประโยชน์ เพื่อให้เกิดความคุ้มค่าทางเศรษฐกิจและลดผลกระทบต่อสิ่งแวดล้อมสำหรับแผงโซลาร์มีอายุการใช้งานราว 20–25 ปี การเตรียมระบบรองรับไว้ตั้งแต่วันนี้ จะช่วยให้แผงทุกแผ่นทั้งของโครงการ Solar Farm ของบ้านเรือนประชาชน ได้รับการดูแลอย่างถูกต้อง และกลับมาเป็นวัตถุดิบที่มีคุณค่าได้อีกครั้ง
นอกจากนี้ ยังเสนอให้พิจารณาแนวคิดกฎหมายความรับผิดชอบที่เพิ่มขึ้นของผู้ผลิต หรือ EPR (Extended Producer Responsibility) ซึ่งกรมควบคุมมลพิษอยู่ระหว่างดำเนินการยกร่าง โดยมีหลักการให้ผู้ผลิตมีส่วนรับผิดชอบต่อผลิตภัณฑ์เมื่อสิ้นสุดอายุการใช้งาน พร้อมพิจารณากำหนดความรับผิดชอบร่วมกันของผู้ผลิตแผงโซลาร์เซลล์ทั้งในและต่างประเทศ ผู้จำหน่าย และผู้ให้บริการติดตั้ง เพื่อป้องกันไม่ให้ภาระการกำจัดขยะตกอยู่กับประชาชนและชุมชนเพียงฝ่ายเดียว
“การส่งเสริมพลังงานสะอาดในวันนี้ต้องดำเนินควบคู่กับการวางแผนจัดการซากแผงโซลาร์เซลล์ในระยะยาว เพื่อไม่ให้กลายเป็นภาระของคนรุ่นหลัง โดยภาครัฐและหน่วยงานที่เกี่ยวข้องควรร่วมกันกำหนดแนวทางรองรับตั้งแต่ปัจจุบัน เพื่อให้ประชาชนได้รับประโยชน์จากการลดค่าใช้จ่ายด้านพลังงาน ขณะเดียวกันก็สามารถรักษาสมดุลระหว่างเศรษฐกิจ สิ่งแวดล้อม และคุณภาพชีวิตของชุมชนได้อย่างยั่งยืน” นางสาวกุลวลี กล่าว
